Khi sang Nhật Bản làm việc, bên cạnh mức lương và tính chất công việc, nhà ở của thực tập sinh Nhật Bản cũng là vấn đề được nhiều người lao động và gia đình quan tâm. Bởi tiền thuê nhà, điện, nước, gas và các khoản sinh hoạt cố định có thể ảnh hưởng trực tiếp đến số tiền thực tập sinh tích lũy được mỗi tháng.
Tùy doanh nghiệp, khu vực làm việc và điều kiện của từng đơn hàng, thực tập sinh có thể được bố trí ở ký túc xá, căn hộ thuê hoặc các hình thức nhà ở tập thể khác. Vậy mỗi loại hình có đặc điểm gì? Chi phí được tính như thế nào? Thực tập sinh cần lưu ý những gì trước khi sang Nhật?
Những dạng nhà ở phổ biến dành cho TTS Việt Nam tham khảo
1. Ký túc xá, nhà ở tập thể do doanh nghiệp bố trí
Đây là một trong những hình thức nhà ở phổ biến đối với thực tập sinh Việt Nam tại Nhật Bản.
Doanh nghiệp hoặc đơn vị tiếp nhận có thể bố trí thực tập sinh sinh sống tại ký túc xá – 寮（りょう）, trong đó nhiều lao động cùng sử dụng các khu vực sinh hoạt chung như:
- Nhà bếp
- Phòng khách
- Nhà vệ sinh
- Phòng tắm
- Khu giặt, phơi quần áo
Tùy thiết kế của ký túc xá, thực tập sinh có thể ở từ một đến nhiều người trong cùng một phòng.
Ưu điểm của hình thức này là thuận tiện cho người mới sang Nhật, hạn chế việc phải tự tìm nhà, đồng thời dễ dàng đi làm nếu ký túc xá nằm gần doanh nghiệp hoặc có phương tiện đưa đón.
Chi phí ký túc xá tùy thuộc từng đơn hàng. Có doanh nghiệp thu phí hằng tháng, có doanh nghiệp hỗ trợ một phần hoặc miễn phí hoàn toàn.
2. Căn hộ do doanh nghiệp thuê cho thực tập sinh
Một hình thức khá phổ biến khác là căn hộ thuê – 賃貸住宅, trong đó doanh nghiệp thuê nhà hoặc căn hộ bên ngoài rồi bố trí cho thực tập sinh sinh sống.
Hình thức doanh nghiệp đứng ra thuê căn hộ cho nhân viên còn thường được gọi là:
借り上げ社宅（かりあげしゃたく – kariage shataku）
Tùy diện tích căn hộ, một hoặc nhiều thực tập sinh có thể được bố trí ở cùng nhau.
So với ký túc xá tập thể, căn hộ thường mang lại không gian sinh hoạt linh hoạt và riêng tư hơn. Tuy nhiên, những người ở chung cũng cần chủ động phân chia:
- Việc vệ sinh nhà cửa
- Nấu ăn
- Đổ rác đúng ngày
- Thanh toán hoặc chia sẻ điện, nước, gas
- Giữ gìn tài sản và thiết bị trong nhà
Đây cũng là cơ hội để thực tập sinh rèn luyện khả năng tự lập trong thời gian sinh sống tại Nhật.
3. Ký túc xá có phòng ngủ riêng
Nhiều thực tập sinh quan tâm đến hình thức ký túc xá có phòng riêng – 個室付きの寮（こしつつきのりょう）.
Theo mô hình này, mỗi người có không gian ngủ riêng nhưng vẫn sử dụng chung một số khu vực như:
- Bếp
- Phòng khách
- Nhà vệ sinh
- Phòng tắm
- Máy giặt hoặc khu giặt đồ
Đây thực chất là một cách bố trí bên trong ký túc xá chứ không phải một loại hình nhà ở hoàn toàn riêng biệt.
Ưu điểm lớn nhất là thực tập sinh vẫn có không gian cá nhân sau giờ làm nhưng không bị tách biệt khỏi đời sống tập thể.
Nhưng không phải đơn hàng nào cũng có phòng ngủ riêng. Khi tìm hiểu đơn tuyển dụng, người lao động nên hỏi rõ về số người/phòng, diện tích phòng và hình thức sinh hoạt chung.
4. Doanh nghiệp có thể hỗ trợ chi phí nhà ở như thế nào?
Tùy chính sách của từng doanh nghiệp Nhật Bản, thực tập sinh có thể nhận được một số quyền lợi hỗ trợ liên quan đến nhà ở.
Một số thuật ngữ thường gặp gồm:
家賃補助（やちんほじょ – yachin hojo）
Hỗ trợ một phần tiền thuê nhà.
住宅手当（じゅうたくてあて – jūtaku teate）
Phụ cấp nhà ở.
寮費補助（りょうひほじょ – ryōhi hojo）
Hỗ trợ một phần chi phí ký túc xá.
寮費無料（りょうひむりょう – ryōhi muryō）
Miễn phí tiền ký túc xá.
Nếu doanh nghiệp hỗ trợ tốt về nhà ở, đây có thể là một lợi thế đáng kể bởi thực tập sinh giảm được một trong những khoản chi cố định lớn mỗi tháng.
Cần lưu ý rằng hỗ trợ nhà ở không phải quyền lợi mặc định của tất cả thực tập sinh. Mức hỗ trợ phụ thuộc vào doanh nghiệp, hợp đồng và từng đơn tuyển dụng cụ thể.
Tiền nhà của thực tập sinh tại Nhật được tính như thế nào?
Một trong những vấn đề người lao động cần quan tâm nhất trước khi lựa chọn đơn hàng không chỉ là “tiền nhà bao nhiêu”, mà còn là mức phí đó bao gồm những khoản nào.
Trong trường hợp doanh nghiệp thuê căn hộ bên ngoài để bố trí cho thực tập sinh, chi phí nhà ở cần được xác định trên cơ sở hợp lý và phù hợp với chi phí thực tế.
Ngoài tiền thuê nhà, thực tập sinh còn có thể phải chi trả:
- Tiền điện
- Tiền nước
- Tiền gas
- Internet
- Phí quản lý hoặc phí sử dụng chung
- Một số chi phí sinh hoạt khác nếu có thỏa thuận
Nếu nhiều người cùng ở một căn hộ, các khoản điện, nước, gas thường được phân bổ theo số người hoặc theo cách tính được thống nhất trước.
Do đó, khi xem đơn hàng, thực tập sinh không nên chỉ quan tâm đến lương cơ bản, mà cần xem cả chi phí nhà ở và sinh hoạt dự kiến sau khi sang Nhật.
Nhà ở ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng tích lũy của thực tập sinh không?
Hai đơn hàng có cùng mức lương cơ bản chưa chắc mang lại số tiền tích lũy giống nhau.
Ví dụ, một đơn hàng có mức lương cao hơn nhưng tiền thuê nhà và sinh hoạt lớn có thể khiến số tiền còn lại mỗi tháng không chênh lệch nhiều so với một đơn hàng có mức lương thấp hơn nhưng được hỗ trợ nhà ở.
Do đó, khi lựa chọn chương trình đi Nhật, người lao động nên xem xét tổng thể:
Thu nhập – thuế, bảo hiểm – tiền nhà – điện nước – chi phí ăn uống – chi phí đi lại
thay vì chỉ so sánh mức lương được ghi trong thông tin tuyển dụng.
Chủ động tìm hiểu để bắt đầu cuộc sống tại Nhật thuận lợi hơn
Nhà ở là một phần rất quan trọng trong cuộc sống của thực tập sinh Việt Nam tại Nhật Bản. Việc được doanh nghiệp bố trí chỗ ở phù hợp giúp người lao động giảm bớt áp lực trong những ngày đầu sang Nhật, nhưng bản thân mỗi thực tập sinh cũng cần chủ động tìm hiểu về chi phí, quy định sinh hoạt và trách nhiệm của mình khi sử dụng nhà ở.
Đặc biệt, trước khi lựa chọn đơn hàng, hãy hỏi rõ mức lương thực tế, tiền nhà, các khoản khấu trừ và điều kiện sinh hoạt. Một đơn hàng phù hợp không chỉ nằm ở mức lương cao, mà còn cần xét đến tổng chi phí và khả năng tích lũy trong suốt thời gian làm việc.
Tại EKGROUP, người lao động được tư vấn thông tin về đơn hàng, điều kiện làm việc, thu nhập, chi phí và những vấn đề cần chuẩn bị trước khi sang Nhật. Việc hiểu rõ quyền lợi và điều kiện sinh hoạt ngay từ đầu sẽ giúp các bạn chủ động hơn trên hành trình học tập, làm việc và phát triển tại Nhật Bản.
Liên hệ EKGROUP qua website và fanpage để được tư vấn miễn phí về đơn hàng, chi phí và nhà ở tại Nhật Bản.
